Ritalin Kısa Bilgi
Ne için kullanılır?
1. RİTALİN NEDİR VE NE İÇİN KULLANILIR?
RİTALİN tabletler, etkin madde olarak 10 mg metilfenidat hidroklorür içerir.
RİTALİN, 30 adet beyaz, yuvarlak, düz, kenarları eğimli, bir yüzünde "CG", diğer yüzünde "A/B" basılı ve çentikli tablet içeren ambalajlarda takdim edilmektedir.
RİTALİN, bir merkezi sinir sistemi uyarıcısıdır.
RİTALİN, dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu (DEHB) tedavisi için kullanılır..
• 6 ile 18 yaş arasındaki çocuklarda ve ergenlerde kullanılır.
• Ancak sadece; danışmanlık, davranış terapisi gibi, ilaç içermeyen tedaviler denendikten sonra kullanılır.
RİTALİN 6 yaş altı çocuklarda ve yetişkinlerde DEHB tedavisinde kullanılmaz. Bu kişilerde güvenli ya da yararlı olup olmadığı hakkında bir bilgi bulunmamaktadır. RİTALİN beynin normalin altında çalışan belli bölgelerindeki aktiviteyi arttırır. Dikkatin (dikkat süresi), konsantrasyonun artırılması ve dürtüsel davranışların azaltılmasına yardımcı olur. İlaç aşağıdaki tedavi programlarının bir parçası olarak verilir:
• Psikolojik
• Eğitimsel
• Sosyal terapi
• Metilfenidat tedavisi, çocuk ve/veya ergen psikiyatri uzmanı gözetiminde başlatılmalı ve kullanılmalıdır. DEHB'nin tedavisi bulunmamasına rağmen, bu tedavi programlarıyla yönetilebilir.
DEHB hakkında:
DEHB'li çocuklar veya gençler,
• Hareket etmeden oturmak veya
• Konsantre olmak konusunda sıkıntı çekerler.
Bu davranış bozuklukları onların hatası değildir.
Birçok çocuk veya genç bu tarz davranışlarda zorlanır. Günlük yaşamda problemler yaşayabilirler. DEHB'li çocuklar ve gençler öğrenmede ve ev ödevi yapmada zorluk çekebilir. Evde, okulda ve diğer yerlerde uslu durmakta zorlanırlar.
Bu rahatsızlık çocuğun ya da gencin zekasını etkilemez.
RİTALİN, bir uyku bozukluğu olan narkolepsinin tedavisinde de kullanılır.
Narkolepsisi olan hastalarda, geceleri yeterince uyumalarına rağmen gündüzleri tekrarlanan karşı konulmaz uyku nöbetleri ortaya çıkar. RİTALİN, bu tür hastalarda gündüzleri ortaya çıkan aşırı uyku halini hafifletir. Narkolepsi tanısı, uyanıklık-uyku düzenleri kaydedilerek bir doktor tarafından konmalıdır.
RİTALİN'in nasıl etki gösterdiği ya da size ya da çocuğunuza neden verildiği hakkında herhangi bir sorunuz varsa doktorunuza danışınız.
Kullanım / Dozaj
3. RİTALİN NASIL KULLANILIR?
Uygun kullanım ve doz/uygulama sıklığı için talimatlar
Doktor her hastanın tıbbi ihtiyacına ve yanıtına göre en uygun dozaja karar verecektir. RİTALİN'i alırken veya verirken her zaman, doktorun size verdiği talimata tam olarak uyunuz.
Doktorunuzla ya da çocuğunuzun doktoruyla konuşmadan dozu değiştirmeyiniz.
RİTALİN'in etkisinin çok kuvvetli ya da çok zayıf olduğunu düşünüyorsanız doktorunuzla ya da çocuğunuzun doktoruyla konuşunuz.
Çocuklar
Doktor çocuğunuza kaç RİTALİN tablet vereceğinizi size söyleyecektir. Genellikle başlangıç dozu, günde bir ya da iki defada verilen 5 mg'dır. Bu doz iyileşme görülünceye kadar kademe kademe artırılır.
Erişkinler (18 yaş ve üstü uyku nöbeti tedavisinde)
Doktorunuz size tam olarak kaç tablet alacağınızı söyleyecektir. Genellikle kullanılan günlük doz 20-30 mg'dır, ama bazı hastalar bundan daha azına ya da daha çoğuna ihtiyaç duyabilir.
Çocuklarda ve erişkinlerde önerilen en yüksek günlük doz 60 mg'dır.
Bu ilacı kullanırken doktorun talimatına tam olarak uyunuz..
RİTALİN'i doktorla konuşmadan bırakmayınız. İlacı tamamen bırakmadan önce günlük dozun kademeli olarak azaltılması gerekebilir. Tedaviyi kestikten sonra tıbbi gözetim altında tutulmanız gerekecektir.
RİTALİN tedavisinin süresi hastadan hastaya değişir. Ergenliğe geçiş döneminde ya da bu dönemden sonra kesilebilir.
Doktor, hastanın RİTALİN'e hâlâ ihtiyaç duyup duymadığını görmek için ilacı dönemsel olarak kesebilir.
Uygulama yolu ve metodu
RİTALİN yalnızca ağız yoluyla kullanılır.
RİTALİN aç karnına ya da besinlerle birlikte alınabilir. Tableti bir bardak su ile yutunuz.
RİTALİN'i günde bir ya da iki kez (örneğin kahvaltı ve/veya öğle yemeği saatinde) alınız.
RİTALİN bazı hastalarda uykusuzluğa neden olabilir. Uykuya dalarken zorluk yaşanmasını önlemek için, doktor başka şekilde önermediği takdirde en son RİTALİN dozu akşam saat 6:00'dan önce alınmalıdır.
Eğer siz/çocuğunuz 1 aylık tedaviden sonra daha iyi hissetmiyorsanız:
Eğer siz/çocuğunuz 1 ay tedaviden sonra iyi hissetmezseniz doktorunuza söyleyiniz. Doktorunuz başka bir tedavinin gerektiğine karar verebilir.
RİTALİN'i doğru bir şekilde kullanmamak
RİTALİN doğru bir şekilde kullanılmazsa, normal dışı davranışlara sebep olabilir. Ayrıca bu sizin/çocuğunuzun ilaca bağımlı olabileceği anlamına gelebilir. Eğer siz/çocuğunuz alkol, reçeteli ilaçlar ya da uyuşturucu suistimali ya da bağımlılığı yaşamışsa doktorunuza söyleyiniz. Bu ilaç yalnızca sizin veya çocuğunuz içindir. Belirtiler benzer görünse dahi bu ilacı başkalarına vermeyiniz.
Değişik yaş grupları
Çocuklarda kullanımı
RİTALİN 6 yaşından küçük çocuklarda kullanılmamalıdır, çünkü bu yaş grubunda güvenlilik ve etkililiği tespit edilmemiştir..
Yaşlılarda kullanımı
RİTALİN kullanımı, yaşlılarda araştırılmamıştır. Bu nedenle bu hastaların tedavisinde kullanılırken dikkatli olunmalıdır.
Özel kullanım durumları
Böbrek/Karaciğer yetmezliği
RİTALİN, karaciğer ya da böbrek yetmezliği olan hastalarda araştırılmamıştır. Bu nedenle bu hastaların tedavisinde kullanılırken dikkatli olunmalıdır.
Eğer RİTALİN'iın etkisinin çok güçlü veya zayıf olduğuna dair bir izleniminiz var ise doktorunuz veya eczacınız ile konuşunuz.
Kullanmanız gerekenden daha fazla RİTALİN kullandıysanız
RİTALİN'den kullanmanız gerekenden fazlasını kullanmışsanız bir doktor veya eczacı ile konuşunuz.
Kazayla çok fazla miktarda RİTALİN alındığı takdirde derhal doktora ya da en yakın hastanenin acil servisine gidilmelidir. Doktora tabletlerin ne zaman alındığını söyleyiniz. Siz ya da çocuğunuz için tıbbi bakım gerekebilir.
Doz aşımı belirtileri: Kendini hasta hissetme, tedirgin hissetme, titreme, artmış kontrolsüz hareketler, kas seğirmesi, tikler (koma takip edebilir), çok mutlu hissetme, şaşkın olma, gerçek olmayan şeyleri görme, hissetme ya da duyma (halüsinasyonlar), terleme, kızarma, baş ağrısı, yüksek ateş, kalp atışlarında değişiklikler (yavaş, hızlı ya da düzensiz), yüksek kan basıncı, genişlemiş gözbebekleri, ağızda ve burunda kuruluk, kas kasılmaları, kaslarda anormal yıkım belirtileri olabilecek kırmızı-kahverengi idrar (rabdomiyoliz) doz aşımı belirtileri olabilir.
RİTALİN'i kullanmayı unutursanız
Unutulan dozları dengelemek için çift doz almayınız.
Bir doz unutulduğunda, sonraki dozun zamanı gelene kadar bekleyiniz.
RİTALİN ile tedavi sonlandırıldığındaki oluşabilecek etkiler
Eğer siz/çocuğunuz bu ilacı almayı aniden keserse, hastalık belirtileri geri gelebilir ya da depresyon gibi istenmeyen etkiler görülebilir. Doktorunuz, ilacınızı tamamen bırakmadan önce her gün alınan ilaç miktarının kademeli olarak azaltılmasını isteyebilir. RİTALİN'i bırakmadan önce doktorunuzla görüşünüz.
Uyarılar
2. RİTALİN KULLANMADAN ÖNCE DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER
RİTALİN'i aşağıdaki durumlarda KULLANMAYINIZ
Eğer:
• Metilfenidata ya da RİTALİN'in bu kullanma talimatında listelenen diğer bileşenlerine karşı alerji (aşırı duyarlılık) varsa (Eğer alerjiniz olabileceğini düşünüyorsanız hekiminize danışınız),
• Şiddetli kaygı, gerginlik veya ajitasyon (kişinin ruhsal gerginliğini dışa vurması sonucu etrafına karşı oluşan saldırganlık durumu) yaşıyorlarsa, bu ilacı almak bu durumları kötüleştirebilir,
• Tiroidle ilgili herhangi bir sorununuz varsa,
• Göz içi basıncınızda artma (glokom) varsa,
• Böbreküstü bezi tümörünüz varsa (feokromositoma olarak bilinir),
• Kendinizi aç hissetmemek ya da yemek istememek gibi çeşitli yeme problemleriniz varsa (iştahsızlık gibi),
• Çok yüksek kan basıncınız ya da kollarda ve bacaklarda ağrıya sebep olabilen kan damarlarınızda daralma varsa,
• Kalp hastalığı öykünüzün olması (kalp krizi, düzensiz kalp atışı, göğüste ağrı ve rahatsızlık, kalp yetmezliği, kalp hastalığı ya da bir kalp problemiyle doğmuşsanız),
• Önceden beyin damarları ile ilgili hastalıklarınız (örn., serebral anevrizma, vaskülit, daralmış ya da tıkanmış kan damarları ya da felç) varsa,
• Ruhsal çöküntü (depresyon) için "monoamin oksidaz inhibitörü" (MAO) diye adlandırılan bir ilaç kullanıyorsanız veya son 2 hafta içerisinde bir MAO aldıysanız,
• Tiklerle seyreden bir hastalık olan Tourette sendromunun tanısı veya aile öyküsü varsa,
• ‘Psikopatik' ya da ‘borderline kişilik', anormal düşünceler ya da görüntüler veya ‘şizofreni' olarak adlandırılan bir hastalık, şiddetli ruhsal problem belirtileri [kendinizi öldürüyormuş gibi hissetmek, kendinizi çok üzgün, değersiz ve umutsuz hissettiğiniz şiddetli depresyon, olağandışı olarak kendinizi çok heyecanlı, çok hareketli ve kısıtlamasız hissettiğiniz mani (taşkınlık nöbeti) gibi] şeklinde zihinsel sağlık problemleriniz varsa.
• Aşırı alkol, aşırı ilaç veya uyuşturucu kullananlar veya bunlardan herhangi birine bağımlı olanlar ya da daha önce aşırı alkol tüketmişler, aşırı ilaç veya uyuşturucu kullanmışlar veya bunlardan herhangi birine bağımlı olmuş olanlar varsa.
Yukarıda yer alan durumlar siz ya da çocuğunuz için geçerliyse RİTALİN kullanmayınız. Emin değilseniz, siz ya da çocuğunuz RİTALİN almadan önce doktorunuzla ya da eczacınızla görüşünüz. Çünkü RİTALİN bu problemlerin kötüleşmesine neden olabilir.
RİTALİN'i aşağıdaki durumlarda DİKKATLİ KULLANINIZ
Eğer:
• Tedavi sırasında erkek çocuklar ve ergenler beklenmedik bir şekilde uzun süreli ereksiyonlar yaşayabilir. Bu durum ağrılı olabilir ve herhangi bir zamanda meydana gelebilir.. Ereksiyonunuz 2 saatten uzun sürerse ve özellikle ağrılıysa, acilen doktorunuzu aramanız önemlidir.
• Böbrek veya karaciğer hastalığınız varsa,
• Kriz geçirmiş (nöbet, konvülsiyon, sara nöbeti) olmanız ya da normal olmayan beyin dalgalarınızın olması (EEG-beyin dalgalarını gösteren çizelgede),
• İlaç, uyuşturucu ya da alkol bağımlılık öykünüz varsa,
• Kadınların adet dönemlerinin başlaması (bkz. hamilelik ve emzirme dönemi),
• Tikler veya kontrolsüz konuşma veya vücut hareketiniz varsa (Tourette hastalığı) varsaya da ailenin diğer üyelerinin herhangi birinde Tourette hastalığı varsa,
• Yüksek kan basıncınız (hipertansiyon) varsa,
• Kalple ilgili herhangi bir hastalığınız varsa (Yukarıdaki "Kullanmayınız" bölümünde yer alanlardan farklı olarak),
• "Kullanmayınız" bölümündekiler dışındaki diğer ruhsal bozukluklar:
-Ruh hali dalgalanması (manikten depresif olma haline giden tablo-iki uçlu duygudurum bozukluğu),
-Sinirli ya da düşmanca olmaya başlamak ya da saldırganlığın artması,
-Olmayan şeyleri görme, duyma ya da hissetme (halüsinasyon),
-Doğru olmayan şeylere inanma (kuruntu),
-Alışılmadık bir şekilde şüpheci hissetme (paranoya),
-Tedirgin, kaygılı ya da gergin hissetme,
-Depresif ya da suçlu hissetme durumları olması halinde dikkatli kullanınız.
Metilfenidat tedavisi sırasında, özellikle serotonin düzeylerini etkileyen diğer ilaçlarla birlikte alındığında, "serotonin sendromu" (vücuttaki yüksek serotonin düzeyleri nedeniyle beyin, kaslar ve sindirim sistemi işlevlerinde ciddi değişiklikler) adı verilen yaşamı tehdit eden bir durum ortaya çıkabilir.
Bunlar migren tedavisinde kullanılan "triptanlar" adı verilen ilaçlar, seçici serotonin geri alım inhibitörleri (SSRI'ler), serotonin-noradrenalin geri alım inhibitörleri (SNRI'ler) ve trisiklik antidepresanlar, lityum, ağrı kesiciler tramadol, fentanil ve tapentadol, dekstrometorfan (öksürük ilacı), metadon, St. John's wort içeren ürünler (hafif depresyonu tedavi etmek için kullanılan doğal ilaç), MAO inhibitörleri (antibiyotik linezolid ve metilen mavisi dahil) ve triptofan (uyku sorunları ve depresyon için) ürünleridir. Serotonin sendromunun belirtileri kaygı, huzursuzluk, sinirlilik, sanrılar, titreme, aşırı refleksler, kas spazmları, mide bulantısı, kusma, ishal, vücut ısısının artması, terleme, kalp çarpıntısı, kan basıncı dalgalanmaları, baş dönmesi, deliryum ve bilinç kaybıdır. Bu belirtileri kendinizde veya çocuğunuzda fark ederseniz, uygun tedaviye başlanması için derhal bir doktora söylemelisiniz.
Tedaviye başlamadan önce yukarıdakilerden size ya da çocuğunuza uyan varsa doktor ya da eczacınıza danışınız. Çünkü RİTALİN bu problemleri kötüleştirebilir.. Doktorunuz ilacın sizi ya da çocuğunuzu nasıl etkilediğini takip etmek isteyecektir.
Metilfenidat almaya başlamadan önce doktorunuzun yapacağı kontroller
Bu kontroller sizin ya da çocuğunuz için RİTALİN'in doğru ilaç olup olmadığına karar vermek içindir. Doktorunuz :
• Sizin ya da çocuğunuzun aldığı başka ilaçları,
• Ailede açıklanamayan ani ölümleri,
• Ailede mevcut olan sağlık problemlerini (kalp problemleri gibi),
• Sizin ya da çocuğunuzun nasıl hissettiğini, şu an ya da geçmişte iyi ya da kötü tuhaf düşüncelere sahip olup olmamasını,
• Ailede ‘tik'(aynı şekilde tekrar tekrar meydana gelen istem dışı, hızlı, ani hareketler, tekrarlayan sesler veya kelimeler) geçmişi olup olmadığını,
• Sizde, çocuğunuzda veya diğer aile üyelerinde şimdiye kadar hiç akıl sağlığı veya davranış bozukluğu problemleri olup olmadığını
Sizin ya da çocuğunuzun ruh hali değişikliği riskinin olup olmadığını sorgulayacak ve takip edecektir (manikten depresif olma haline giden tablo-iki uçlu duygudurum bozukluğu). Sizin ya da çocuğunuzun zihinsel sağlık hikayesini takibe alacak ve ailenizin intihar, bipolar bozukluk (iki uçlu duygudurum bozukluğu) ya da depresyon hikayesinin olup olmadığını kontrol edecektir.
Olabildiğince fazla bilgi sağlamanız önemlidir. Bu doktorunuzun Metilfenidat' ın sizin ya da çocuğunuz için doğru ilaç olup olmadığına karar vermesine yardımcı olacaktır. Siz ya da çocuğunuz bu ilacı almaya başlamadan önce doktorunuz gerekli diğer tıbbi testlerin yapılmasına da karar verebilir.
Tedavi altındayken doktorunuzun yapabileceği kontroller
• Siz ya da çocuğunuz tedaviye başlamadan önce RİTALİN'in güvenli ve yararlı olacağından emin olmak.
• Siz ya da çocuğunuz tedaviye başladıktan sonra, ayrıca dozlar değiştiği zaman en az her 6 ayda ya da muhtemelen daha sık aralıklarla aşağıdakileri kontrol etmek:
-İştah kontrolü
-Boy ve kilo ölçümü
-Kan basıncının ölçülmesi ve kalp atışları
-Duygu durumu problemlerinin, ruh hali ya da diğer alışılmadık hislerin kontrolü ya da RİTALİN alınırken bunların kötüleşip kötüleşmediğini dikkatle izlemek.
Uzun dönem tedavi
RİTALİN daima alınmak zorunda değildir.. Eğer siz/çocuğunuz bir yıldan daha fazladır RİTALİN alıyorsa, doktorunuz tedaviyi kısa bir süre kesmelidir, bu bir okul tatili sırasında olabilir. Bu durumda hala ilaca ihtiyaç olup olmadığı anlaşılacaktır..
Eğer bu ürünün kullanımıyla ilgili başka bir sorunuz varsa doktor ya da eczacınıza danışınız.
Ameliyat olma
Siz/çocuğunuz bir ameliyat olacaksa doktorunuza danışınız. Eğer belli bir tip anestezik kullanılacaksa, RİTALİN ameliyat günü alınmamalıdır. Çünkü ameliyat sırasında kan basıncında ve kalp hızında ani bir yükselme riskine neden olabilir.
İlaç testi
Bu ilacın içerdiği etkin madde doping testinde pozitif sonuç verebilir. Bu nedenle RİTALİN'i dikkatli kullanınız.
RİTALİN'in yiyecek ve içecek ile kullanılması
RİTALİN tablet aç veya tok karnına alınabilir. Bu ilacı kullanırken alkol almayınız..
RİTALİN alırken alkol kullanmayınız. Alkol bu ilacın yan etkilerini kötüleştirebilir. Bu nedenle bu ilacı kullanırken alkol içeren gıdalar ve ilaçlar almayınız.
Hamilelik
İlacı kullanmadan önce doktorunuza veya eczacınıza danışınız.
Metilfenidat'ın anne karnındaki bebeği etkileyip etkilemeyeceği hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Mevcut veriler, genel doğum kusurları riskinin arttığını göstermemekle birlikte, gebeliğin ilk üç ayında kullanıldığında kalp malformasyonu riskinde küçük bir artış olasılık dışı bırakılamamaktadır. Doktorunuz size bu risk hakkında daha fazla bilgi verecektir. Metilfenidat kullanmadan önce doktor ya da eczacınıza danışınız.
Eğer hamileyseniz ya da hamile olabileceğinizi düşünüyorsanız bunu doktorunuza söyleyiniz. Doktor tarafından özellikle verilmediği takdirde hamilelik döneminde RİTALİN kullanılmamalıdır.
Tedaviniz sırasında hamile olduğunuzu fark ederseniz hemen doktorunuza veya eczacınıza danışınız.
Emzirme
İlacı kullanmadan önce doktorunuza veya eczacınıza danışınız..
Bebeğinizi emziriyorsanız bunu doktorunuza söyleyiniz. RİTALİN emzirme sırasında kullanılmamalıdır. RİTALİN kullanırken emzirmeyiniz. RİTALİN'in içeriğinde bulunan etkin madde anne sütüne geçebilir.
Araç ve makine kullanımı
Metilfenidat alırken sizin ya da çocuğunuzun başı dönebilir, odaklanma problemleri yaşayabilir ya da görme bulanıklığı yaşayabilirsiniz. Bu nedenle araç ve makine kullanırken ya da diğer potansiyel tehlikeli aktivitelerde (bisiklet sürme, at binme) dikkatli olunuz.
RİTALİN'in içeriğinde bulunan bazı yardımcı maddeler hakkında önemli bilgiler
RİTALİN, laktoz adı verilen bir madde içerir. Eğer daha önceden doktorunuz tarafından bazı şekerlere karşı hassas olduğunuz söylenmişse bu tıbbi ürünü almadan önce doktorunuzla temasa geçiniz.
RİTALİN, sadece çok düşük düzeyde (buğday nişastası kaynaklı) gluten içerir. Çölyak hastalığınız varsa sorun yaratması çok olası değildir. 10 mg'lık bir tablet 4,8 mikrogram glutenden fazlasını içermez.
Buğdaya alerjisi (çölyaktan farklı) olan hastalar bu tıbbi ürünü kullanmamalıdırlar.
Diğer ilaçlar ile kullanımı
Eğer:
• Depresyon için kullanılan monoamin oksidaz inhibitörü (MAOI) grubundan bir ilaç (fenelzin veya izokarboksazid gibi) alıyorsanız, ya da son 14 gün içinde bir MAOI almış iseniz, RİTALİN almayınız. RİTALİN ile bir MAOI alınması kan basıncında ani bir yükselmeye neden olabilir.
Eğer siz/çocuğunuz başka ilaçları alıyorsa, RİTALİN diğer ilaçlardan yararlanımını etkileyebilir ya da yan etkilere neden olabilir. Eğer siz/çocuğunuz aşağıdaki ilaçlardan birini alıyorsa, RİTALİN almadan önce doktor ya da eczacınıza danışınız:
• Trisiklik antidepresanlar (örn. amitriptilin, klomipramin) veya seçici serotonin geri alım inhibitörleri (SSRI'ler) (örn. sitalopram, fluoksetin) gibi depresyon için diğer ilaçlar
• Amisülprid, risperidon, lityum, haloperidol gibi şiddetli zihinsel sağlık problemleri için ilaçlar
• Fenobarbital, fenitoin, primidon gibi sara (epilepsi) ilaçları
• Klonidin kan basıncını azaltan ya da artıran ilaçlar
• Kan basıncını etkileyebilen bazı öksürük ya da soğuk algınlığı ilaçları (bu ilaçları aldığınızda eczacınıza danışmanız tavsiye edilir.)
• Varfarin ve kumarin gibi pıhtı oluşumunu önlemek için kullanılan kanı incelten ilaçlar
• Dopamin düzeylerini etkileyen ilaçlar (depresyon ve psikotik bozuklukları tedavi etmek için kullanılan dopaminerjik ilaçlar gibi) (daha fazla ayrıntı için yukarıda Bölüm 2'ye bakınız).
Eğer sizin/çocuğunuzun yukarıdaki listede yer alan ilaçlardan birini alıp almadığına dair bir şüpheniz varsa, RİTALİN almadan önce doktor ya da eczacınıza danışınız.
Bir dopamin geri alım inhibitörü olarak RİTALİN, dopamin düzeylerini etkileyen ilaçlarla (dopamin agonistleri (DOPA ve trisiklik antidepresanlar dahil) ve dopamin antagonistleri (haloperidol gibi antipsikotikler)) eşzamanlı uygulandığında etkileşime girebilir. RİTALİN'in antipsikotiklerle aynı anda alınması önerilmez çünkü her biri zıt yönde etki gösterir.
Doktorunuz bunları aynı anda almanızı gerekli görürse, kas-iskelet sistemi bozukluklarına ("ekstrapiramidal" semptomlar) yönelik izlem önerilir.
Eğer reçeteli ya da reçetesiz herhangi bir ilacı şu anda kullanıyorsanız veya son zamanlarda kullandınız ise lütfen doktorunuza veya eczacınıza bunlar hakkında bilgi veriniz.
Hast
Yan Etkiler
4. OLASI YAN ETKİLER NELERDİR?
Tüm ilaçlar gibi RİTALİN'in içeriğinde bulunan maddelere duyarlı olan kişilerde yan etkiler olabilir.
Yan etkiler aşağıdaki kategorilerde gösterildiği şekilde sıralanmıştır:
• Çok yaygın: 10 hastanın en az 1'inde görülebilir.
• Yaygın: 10 hastanın birinden az, fakat 100 hastanın birinden fazla görülebilir.
• Yaygın olmayan: 100 hastanın birinden az, fakat 1000 hastanın birinden fazla görülebilir.
• Seyrek: 1000 hastanın birinden az, fakat 10.000 hastanın birinden fazla görülebilir.
• Çok seyrek: 10.000 hastanın birinden az görülebilir.
• Bilinmiyor: Eldeki verilerden hareketle tahmin edilemiyor.
RİTALİN'in kullanılması sonucunda aşağıda belirtilen yan etkiler ortaya çıkabilir:
Aşağıdakilerden biri olursa, RİTALİN'i kullanmayı durdurunuz ve DERHAL doktorunuza bildiriniz veya size en yakın hastanenin acil bölümüne başvurunuz
Yaygın
• Düzensiz kalp atışları (palpitasyonlar)
• Ruh hali değişikliği, değişken ruh hali ya da kişilikte değişiklikler
• Aşırı diş gıcırdatma (bruksizm)
• Kalp çarpıntısı, göğüs ağrısı, kontrolsüz seğirme ve titreme (diskinezi belirtileri)
Çok seyrek
• Nöbetler (kasılma nöbetleri, konvülziyonlar, sara)
• Gözler, kafa, boyun, vücut ve sinir sistemini etkileyen, kontrol edemediğiniz adale kasılmaları (beyne geçici olarak kan sağlanamaması nedeniyle)
• Şiddetli baş ağrısı veya kafa karışıklığı, uzuvlarda veya yüzde zayıflık veya felç (bunlar beyindeki kan damarları ile ilgili problemlerin işareti olabilir)
• Sizi enfeksiyon kapmaya daha yatkın hale getirebilen ve daha kolay kanamanıza ve morarmanıza sebep olabilen kan hücrelerinin sayısında düşüş (kırmızı hücreler, beyaz hücreler ve kan pulcukları)
• Vücut ısısında ani yükselme, çok yüksek kan basıncı ve şiddetli kasılmalar, kas tutulması (Nöroleptik malign sendrom). Bu yan etkinin metilfenidattan ya da metilfenidat ile kombinasyon halinde kullanılan diğer ilaçlardan kaynaklandığı kesin değildir.
• Psikozun belirtileri olarak var olmayan şeyleri duyma ya da hissetme
• Kontrolsüz konuşma ve vücut hareketleri (bir tik hastalığı olan Tourette hastalığı)
• Dudaklarda ve dilde şişme ya da solunum güçlüğü (ciddi alerjik reaksiyon belirtileri)
• İntihar düşüncesi veya intihar teşebbüsleri (tamamlanmış intihar dahil)
Bunların hepsi çok ciddi yan etkilerdir.
Acil tıbbi müdahaleye veya hastaneye yatırılmanıza gerek olabilir.
Metilfenidat içeren ilaçlarla ilgili diğer önemli veya ciddi yan etkiler hakkında doktorunuz size bilgi vermiş olmalıdır. Bunlar:
• Anormal derecede tekrarlayan davranışlar, gerçekten orada olmayan şeyleri hissetmek (görsel ve dokunma duyusu ile ilgili halüsinasyonlar).
• Hareket bozuklukları
• Sinir hasarı, migren, bazı kas ve sinir problemleri
• Bulanık görme
• Ani kalp ölümü, beynin kan damarlarıyla ilgili problemler (inme, beyindeki kan damarlarının iltihaplanması veya tıkanması)
• Karaciğer problemleri
• Deride spesifik iltihaplanma/değişiklikler (eksfolyatif dermatit, Stevens-Johnson sendromu), alerjik döküntü
• İdrarda kan
• Erkeklerde meme büyümesi
• Tedavinin bitiminden sonra bile uzun süreli (2 saatten fazla) ve ağrılı ereksiyonlar
Aşağıdakilerden herhangi birini fark ederseniz doktorunuza söyleyiniz
Çok yaygın
• Sinirlilik
• Uykusuzluk
• İştah kaybı veya azalmış iştah
• Bulantı
• Ağız kuruluğu
• Nezle (Nazofarenjit)
Yaygın
• Baş ağrısı
• Eklem ağrısı
• Yüksek ateş
• Olağan dışı saç dökülmesi ya da seyrekleşmesi
• Uyku bozuklukları
• Kilo kaybı
• Kaşıntı, döküntü ya da kabarmış kaşıntılı kırmızı döküntüler kurdeşen (ürtiker)
• Öksürük, boğaz ağrısı ya da burun ve boğazda tahriş
• Yüksek kan basıncı, hızlı kalp atışı (taşikardi)
• Başınız dönüyormuş gibi hissetme, kontrol edemediğiniz hareketler, olağandışı aktiflik
• Sarsılma veya titreme
• Sinirli, tedirgin, kaygılı, depresif, rahatsız olma hali ve normal dışı davranış
• Mide ağrısı, ishal, mide rahatsızlığı ve kusma. Bunlar genellikle tedavinin başlarında meydana gelir ve ilacı gıdalarla birlikte almakla azaltılabilir.
• Üşündüğünde el ve ayak parmaklarında uyuşukluk, karıncalanma ve renk değişikliği (beyazdan maviye sonra kırmızıya) (Raynaud olgusu, periferal soğukluk)
• Diş ağrısı
• Aşırı terleme
• Baş dönmesi
• Çocuklarda uzun süreli kullanımda büyümede hafif bir yavaşlama
Yaygın olmayan
• Çene kaslarında ağzı açmayı zorlaştıran spazm (trismus)
• Kilo kaybı ve iştahın bozulması (anoreksi)
• Çocuklarda uzun süreli kullanımda boy uzaması ve kilo almada orta derecede azalma.
Seyrek
• Göz bebeği genişlemesi, görmede sorunlar
• Göğüste rahatsızlık hissi (angina pektoris)
• Çift görme ya da bulanık görme
Çok seyrek
• Kas krampları
• Deride küçük kırmızı lekeler
• Karaciğer yetmezliği ve koması da dahil anormal karaciğer fonksiyonu
• Anormal derecede tekrarlayan davranışlar, gerçekte olmayan şeyleri hissetme (dokunsal halüsinasyonlar).
• Kabızlık
• İshal
• Kızgınlık, huzursuz ya da ağlamaklı hissetme, etraftakilere karşı aşırı farkındalık (dikkat artımı), uyuma problemleri
• Kekeleme
• Koreoatetoik hareketler
• Beyindeki kan damarları ile ilgili problemler (inme, beyindeki kan damarlarının iltihaplanması veya tıkanması)
• Kalp durması
Bilinmiyor
• Migren
• Çocuklarda gece altını ıslatma (enürezis).
• Burun kanaması (bilinmiyor
Bunlar RİTALİN'in hafif yan etkileridir.
Büyüme üzerindeki etkiler
Bir yıldan daha uzun süreli kullanımda, RİTALİN çocuklarda büyümenin azalmasına sebep olabilir. Bu yan etki 10 çocuğun 1'inden daha az sayıda çocukta görülür.
• Kilo alımı ya da boy uzamasında azalma
• Doktorunuz hem boyunuzu ve kilonuzu hem de yemek yeme durumunuzu izleyecektir.
• Beklenenden daha az büyüme varsa, metilfenidat ile tedaviniz kısa bir süreliğine durdurulabilir.
Eğer bu kullanma talimatında bahsi geçmeyen herhangi bir yan etki ile karşılaşırsanız doktorunuzu veya eczacınızı bilgilendiriniz.
Yan etkilerin raporlanması
Herhangi bir yan etki meydana gelmesi durumunda hekiminiz, eczacınız veya hemşireniz ile konuşunuz. Ayrıca yan etkileri www.titck.gov.tr sitesinde yer alan "İlaç Yan Etki Bildirimi" ikonuna tıklayarak doğrudan Türkiye Farmakovijilans Merkezi (TÜFAM)'ne bildirebileceğiniz gibi, 0 800 314 00 08 numaralı yan etki bildirim hattını da kullanabilirsiniz.
Meydana gelen yan etkileri bildirerek kullanmakta olduğunuz ilacın güvenliliği hakkında daha fazla bilgi edinilmesine katkı sağlamış olacaksınız..